İşte OSB’lerin yıldızları

Araştırma sonuçlarına göre OSB’lerde en fazla ihracat yapan ilk 100 firma 2020’de Türkiye genel ihracatının yüzde 6,7’sini gerçekleştirdi. Bunda en büyük payı otomotiv endüstrisi alırken, Marmara Bölgesi OSB’lerinin lider olduğu ihracatta Bursa firmaları başı çekti.

Organize Sanayi Bölgeleri Üst Kuruluşu’nca (OSBÜK) yapılan ve Türkiye’deki tüm organize sanayi bölgelerini kapsayan “OSBÜK – OSB Yıldızları” araştırmasının sonuçları belli oldu. Türkiye’de OSB’lerde en fazla ihracat, en fazla yurt içi ciro ve vergi öncesi en fazla kar yapan, en fazla istihdam yaratan, en fazla kadın istihdam eden ilk 100 firma ile en fazla yatırım ve Ar – Ge harcaması yapan, en fazla patent ve marka tescil sahibi, en çok dijitalleşme harcaması yapan ilk 50 firmanın belirlendiği araştırmada, Bursa firmaları her alanda ön sıralarda yer aldı. Türkiye’deki OSB’lerde en fazla ihracat yapan ilk üç firma Oyak Renault, Tofaş ve Bosch olurken, en fazla ihracat yapan ilk 100 firma arasında 14, en fazla yurt içi ciro yapan ilk 100 arasında 11, vergi öncesi en fazla kar yapan ilk 100 arasında 17 ve en fazla istihdam yapan ilk 100 firma arasında 14 Bursa firması yer aldı. Bursa yatırım ve Ar – Ge harcamaları, en fazla patent ve marka tescil sahibi firmalar arasında ön sıralarda yer aldı.

MARMARA İHRACATTA BAŞI ÇEKTİ

Araştırmada ilk 100’de yer alan OSB firmaları 2020 yılında toplam 11 milyar 288 milyon 625 bin 456 dolarlık ihracatla, Türkiye’nin toplam ihracatının yüzde 6,67’sini gerçekleştirdiler. Marmara Bölgesi’nde yer alan OSB’lerin 2020 yılındaki toplam ihracatı ise 6 milyar 760 milyon 698 bin 798 dolar oldu.

İHRACATIN LİDERİ OTOMOTİV SEKTÖRÜ
OSB’lerde en fazla ihracat yapan ilk 100 firmanın sektörel dağılımına bakıldığında, 2020 yılında 5 milyar 397 milyon 117 bin dolarlık ihracatla otomotiv başı çekti. Otomotiv sektörünün ihracat ilk 100’deki payı yüzde 47,8 oldu. Bunu 1 milyar 434 milyon 884 bin dolarla yüzde 12,7 paya sahip olan demir ve demir dışı metaller ile 914 milyon 563 bin dolarlık ihracatla yüzde 8,1 paya sahip olan tekstil izledi. Hububat, bakliyat, yağlı tohumlar ve mamulleri ihracatı 520 bin 330 bin dolar, ambalaj sektörünün ihracatı ise 418 milyon 121 bin dolar oldu. OSB’lerde en fazla ihracat yapan ilk 10 firma arasında ise ilk üç sırayı sırasıyla Oyak Renault, TOFAŞ ve Bosch Sanayi ve Ticaret aldı.

İLK 100’DEN 147 MİLYAR LİRALIK CİRO
2020 yılında gerçekleştirdikleri cirolarla bu alanda ilk 100’e giren OSB firmaları, 2020 yılında 147 milyar 519 milyon 667 bin 494 liralık yurt içi ciroya imza attı. Yurt içi ciroda ilk 100’e giren firmalar bu rakamla, üretim yöntemine göre cari fiyatlarla 2020 yılı Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’nın yüzde 2,92’sini karşıladı. İmalat sanayinin cari fiyatlarla yaptığı Gayri Safi Yurt İçi Hasıla’nın ise yüzde 15,30’unu gerçekleştirdi.

YURT İÇİ SATIŞTA DEMİR VE DEMİR DIŞI METALLER ÖNDE
2020 yılında en fazla yurt içi ciro yapan sektör ise 59 milyar 263 milyon 666 bin liralık satışla demir ve demir dışı metaller oldu. Bu sektörün OSB’lerde en fazla yurt içi ciro yapan ilk 5 sektördeki payı ise yüzde 40,17 oldu. Otomotiv sektörü de 32 milyar 934 milyon 105 bin liralık satışla yüzde 22,33’lük pay aldı. Bu iki sektörü sırasıyla gıda, tekstil ve ham maddeleri ile ambalaj izledi.En fazla yurt içi ciro yapan ilk 10 firma arasında TOFAŞ 2’nci, Oyak Renault 3’üncü ve Bosch Sanayi ve Ticaret 8’nci oldu.

İSTİHDAMDA İLK ÜÇ BURSA’DAN
2020 yılında sağladıkları istihdamla araştırmanın ilk 100 sırasında yer almayı başaran OSB firmalar, toplam 128 bin 10 kişiyi istihdam etti. OSB’lerde en fazla istihdam yapan ilk 100 firma, 358 OSB’deki toplam istihdamın yüzde 5,8’ini karşıladı. İlk 100 firmanın istihdam profiline bakıldığında ise mavi yakalılar ön plana çıktı. İlk 100’deki firmalar 2020 yılında toplam 105 bin 361 mavi yakalı, 22 bin 649 beyaz yakalı personel istihdam etti. Bu firmaların kadın istihdamı ise 18 bin 145 olarak kayıtlara geçti. Oyak Renault, Bosch ve TOFAŞ yine başı istihdam ettikleri personelle bu listede de başı çekti. OSB’lerde en fazla personel istihdam eden ilk 10 firma arasında Korteks Mensucat da 7’nci sırada yer aldı.

KADIN ÇALIŞANLARIN YÜZDE 54’Ü MARMARA BÖLGESİ’NDE
Araştırmada en fazla kadın istihdam eden ilk 100 OSB firmasının toplam kadın istihdamı ise 24 bin 819 olarak açıklandı. Marmara Bölgesi’ndeki OSB’ler, 13 bin 525 kadın çalışanla bu alanda da birinciliği aldı. Marmara Bölgesi’ni sırasıyla Ege, Akdeniz, Karadeniz, İç Anadolu ve Güney Doğu Anadolu Bölgesi izledi.Bursa firmaları kadın istihdamında da ön sıralarda yer aldı. OSB’lerde en fazla kadın istihdam eden ilk 10 firma arasında 3 Bursa firması kendine yer buldu. Listede Özdilek Ev Tekstili 6’ncı, Fistaş Fantazi İplik 8’nci ve TOFAŞ 9’ncu oldu.

OSB’lerde en fazla yatırım yapan ilk 50 firmanın 2020 yılında gerçekleştirdikleri toplam yatırımın tutarı 7 milyar 993 milyon 923 bin 968 lira olarak kayıtlara geçti. TOFAŞ, 2020 yılında yaptığı 863 milyon 320 bin liralık yatırımla bu listede ilk sırada yer alırken, Oyak Renault 617 milyon 59 bin liralık yatırımla 3’ncü ve Bosch Sanayi ve Ticaret de 489 milyon 376 bin 647 liralık yatırımla 4’üncü sırayı aldı.

AR – GE HARCAMALARINDA İLK 3 BURSA’DAN
Geçtiğimiz yıl OSB’lerde en fazla Ar – Ge harcaması yapan ilk 50 firmanın bu alandaki toplam harcaması 1 milyar 436 milyon 422 bin 580 lira oldu. OSB’lerde en fazla Ar – Ge harcaması yapan ilk 50 firma bu rakamla, Türkiye’nin 2020 yılı toplam Ar – Ge harcamasının yüzde 2,61’ini, tüm imalat sanayinin 2020 yılı boyunca yaptığı Ar – Ge harcamalarının ise yüzde 7,06’sını gerçekleştirmiş oldu.
TOFAŞ, Bosch Sanayi ve Ticaret ile Oyak Renault en fazla Ar – Ge harcaması yapan firmalar arasında ilk 3 sırada yer aldı. TOFAŞ, 2020 yılında 575 milyon 82 bin 121 liralık Ar – Ge harcaması yaparken, Bosch Sanayi ve Ticaret 95 milyon 162 bin 136 lira, Oyak Renault ise 88 milyon 293 bin 299 lirayı Ar – Ge harcamalarına ayırdı.

2020’DE PATENTİN LİDERLERİ TOFAŞ VE BOSCH
Araştırmada, OSB’lerdeki firmaların patent ve marka tescili çalışmalarına da yer verildi. En fazla patente sahip ilk 50 firmanın toplam patent sayısı 922 olarak açıklandı. Toplam patent sayısı olarak; Bosch Sanayi ve Ticaret 114, TOFAŞ 96, Oyak Renault 67 ve ÜÇGE Mağaza Ekipmanları 16 patent ile en fazla patent sahibi ilk 10 firma arasına girdi. 2020 yılında ise TOFAŞ 45 patent tescili ile bu alanda lider olurken, bu firmayı 23 patent tescili ile Bosch Sanayi ve Ticaret izledi. En fazla marka tescil sahibi ilk 50 firma arasında ise Fistaş Fantazi İplik toplam 344 tescilli marka ile 4’üncü sırada kendine yer buldu. Fistaş Fantazi İplik’in tescilli uluslararası marka sayısı 50, 2020 yılı içinde tescillediği marka sayısı ise 20 olarak açıklandı.

DİJİTALLEŞMEYE 89 MİLYON LİRA HARCANDI
OSB’lerde dijitalleşmeye en fazla yatırım yapan ilk 50 firmanın bu alanda gerçekleştirdikleri harcama tutarı toplam 89 milyon 437 bin 280 lira oldu. 2020 yılında dijitalleşmeye 1 milyon 820 bin 480 lira ayıran Bayındır Ambalaj listede 14’üncü sırada yer alırken, Etka-D Otomotiv 750 bin liralık harcamayla 29’uncu oldu.

KAYNAK: EKOHABER